foto (1) kopie

Wat onthult je Facebook-profiel?

3 januari 2013

Al die feestfoto’s en juichverhalen – maken we onszelf op Facebook mooier dan we zijn? Valt reuze mee, zegt psycholoog Sam Gosling; online geef je een behoorlijk goed beeld van jezelf. Dat komt doordat je profiel – onbewust van alles prijsgeeft. Zeven wetenswaardigheden.

 

Tekst: Vicki Blansjaar en Remy van Aarden
Redactie: Marloes Zevenhuizen

 

Met de explosieve groei van Facebook heeft ook het psychologisch onderzoek naar online sociale netwerken een vlucht genomen. Het is voor onderzoekers weer een nieuwe levenssfeer waarin ze menselijk gedrag onder de loep kunnen nemen. Een vraag die iedereen weleens heeft bij het bekijken van al die euforische statusupdates en feestfoto’s: hoe écht is Facebook eigenlijk? Zetten we niet een veel te rooskleurig beeld neer van onszelf?

 

Sam Gosling van de universiteit van Texas doet daar onderzoek naar. Zijn conclusie: we doen onszelf op Facebook niet anders voor dan we zijn. Sterker nog: dat zouden we niet eens kúnnen. De sociaal psycholoog werd bekend met zijn boek De geheime taal van dingen, waarin hij uitlegt wat de spullen in je huis over je persoonlijkheid prijsgeven. ‘Precies zo kun je ook veel aflezen aan iemands Facebookpagina’s’, zegt hij nu.

 

Gosling concludeert dat uit een onderzoek waarin hij uitploos of onze profielen geromantiseerde versies zijn van onszelf, of juist laten zien hoe we in werkelijkheid in elkaar steken. Dat deed hij door proefpersonen te vragen hoe hun ‘ideale persoonlijkheid’ eruitzag. Ze moesten zichzelf gewenste scores geven voor de vijf belangrijkste karaktertrekken, de Big Five: hoe extravert, emotioneel stabiel, vriendelijk, avontuurlijk en zorgvuldig zouden ze graag zijn?

 

Daarna werd hun werkelijke persoonlijkheid in kaart gebracht. Dat deed de onderzoeker onder andere door vrienden en familieleden vragen te laten beantwoorden over het karakter van zijn proefpersonen. Vervolgens bekeken vreemden het Facebook-profiel van de proefpersonen. Welk Big Five-profiel paste volgens hen bij de proefpersoon? Wat bleek: Facebook geeft een redelijk nauwkeurig beeld van wie we volgens vrienden en familie werkelijk zijn. Het geeft dus geen beeld van ons zoals we wíllen zijn – de ‘ideale persoonlijkheid’ van de proefpersonen.

 

Terwijl we dat soms dus wél proberen te doen. Uit onderzoek van de universiteit van Illinois blijkt bijvoorbeeld dat mensen die weinig zelfvertrouwen hebben en offline weinig populariteit genieten, op Facebook dingen doen om populairder te worden. Zoals minder charmante foto’s van zichzelf untaggen. Maar uiteindelijk vallen we volgens Gosling toch wel door de mand.

 

Psychologen van de universiteit van Georgia bevestigen zijn visie. Ze ontdekten dat mensen met narcistische trekjes er makkelijk uitgepikt worden op basis van hun profiel. Zij verraden zichzelf doordat ze bijvoorbeeld vaker stijlvolle foto’s plaatsen dan doorsnee kiekjes. Ook mensen met een negatief zelfbeeld geven zichzelf ongewild prijs, blijkt uit recent Canadees onderzoek: hun berichten zijn negatiever van toon.

 

Overigens, zegt Gosling, zijn oppoetsactiviteiten nog steeds niet in tegenspraak met het idee dat Facebook ‘echt’ is. Ook in het echte leven doen we ons best goed over te komen; we gaan met een glimlach en gepoetste tanden over straat. ‘We willen zo goed mogelijk voor de dag komen. Of het nu op het werk is, in de kroeg of op internet.’

 

1.
Zowel mannen als vrouwen zijn eerder bereid vrienden te worden met gebruikers met aantrekkelijke foto’s, óók als diegenen negatieve berichtjes achterlaten, ontdekten Amerikaanse onderzoekers.

 

2.
Facebook-leden die actief berichten of foto’s op hun profiel plaatsen, voelen zich minder eenzaam dan leden die de sociale netwerksite alleen passief gebruiken, bijvoorbeeld door de statusupdates van vrienden te volgen. Dat blijkt uit onderzoek van de Carnegie Mellon-universiteit in Pittsburgh.

 

3.
Leden die op hun pagina berichten van knappe mensen hebben staan, worden aantrekkelijker gevonden dan wanneer exact dezelfde berichtjes door onaantrekkelijke vrienden worden achtergelaten, zo bleek uit onderzoek door Joseph Walter van de Michigan State-universiteit.

 

4.
Extraverte mensen gebruiken meer functies van de site dan introverte mensen, zo laat onderzoek door de universiteit van Connecticut zien. Ook steken extraverte Facebook-leden meer tijd in het onderhouden van hun profiel en andere activiteiten, zoals het vinden van vrienden, het plaatsen van berichtjes en het delen van hun favoriete muziek en boeken.

 

5.
Je profiel oppoetsen door bijvoorbeeld minder charmante foto’s te untaggen, is iets wat vooral mensen doen die -weinig zelfvertrouwen hebben en offline weinig populariteit genieten. Dat ontdekten wetenschappers van de universiteit van Illinois. Er is echter geen bewijs dat dit soort strategieën ook werkt. Mensen die zeker zijn van de band met hun -Facebook-vrienden laten lelijke foto’s gewoon staan.

 

6.
Hoeveel vrienden iemand op Facebook heeft, heeft invloed op de waardering van zijn of haar profiel. Over het algemeen geldt: hoe meer vrienden, hoe positiever de indruk. Maar bij driehonderd vrienden verandert dat, ontdekten onder-zoekers van de Michigan State-universiteit. Heb je meer -vrienden dan dat, dan wordt het ongeloofwaardig. Volgens cijfers van Facebook hebben leden gemiddeld zo’n 130 vrienden.

 

7.
Wie in het echt aardig wordt gevonden, heeft ook een -Facebook-profiel dat sympathiek overkomt. Er staan -bijvoorbeeld meer foto’s op, waardoor het profiel -expressiever overkomt. En dat is wat mensen die aardig -worden gevonden in levenden lijve ook kenmerkt, stellen- -onderzoekers van de Tufts-universiteit: ze hebben een -sterkere mimiek en meer variatie in hun stem.